home   o princípio les 12


Querer é poder!



 

 
les 1
les 2
les 3
les 4
les 5
les 6
les 7
les 8
les 9
les 10
les 11
les 12
les 13
les 14
les 15


inhoud
register
 

- belangrijke voorzetsels
- samentrekking a, por, com
- presente van querer en poder
- uitspraak a



En nu weer praten...



spreekoefening 12
querer é poder waar een wil is is een weg
manter o corpo em boa forma het lichaam in vorm houden
uma vida saudável een gezond leven
gosto de fazer ginástica gymnastiek doen
tomamos um pequeno-almoço forte we nemen een stevig ontbijt
nós dormimos oito horas wij slapen 8 uur
a que horas te levantas? hoe laat sta je op?
deitas-te cedo? ga je vroeg naar bed?
estou aqui durante as férias de Verão ik ben in hier tijdens de zomervakantie
trabalhamos até ao último dia we werken tot de laatste dag
não podemos ir amanhã? kunnen we niet morgen gaan?
quero ficar aqui ik wil hier blijven
estás tão pálido, estás doente? je ziet zo bleek, ben je ziek?
dói-me tudo alles doet (me) pijn
tens que consultar um médico je moet een dokter raadplegen
aquela enfermeira trabalha no hospital die verpleegster werkt in het ziekenhuis
vamos marcar uma consulta laten we een afspraak maken
estás melhor hoje? hoe gaat het nu?
quero ir ao centro de saúde ik wil naar het medisch centrum gaan
o médico está hoje de folga de dokter heeft vandaag een vrije dag



palavras portuguesas naar de dokter
o corpo het lichaam o médico de dokter
a cabeça hoofd o que tem o senhor? wat hebt u?
o rosto, a cara gezicht estou doente ik ben ziek
a garganta keel tenho dor de barriga ik heb buikpijn
os dentes tanden estou todo doído alles doet pijn
os ouvidos oren o posto médico dokterspost
os olhos ogen o centro de saúde gezondheidscentrum
o nariz neus o hospital ziekenhuis
o pescoço nek a enfermeira verpleegster
a boca mond análises onderzoeken
os lábios lippen a tosse hoest
o tronco de romp músculos doridos spierpijn
as costas rug a gripe griep
o peito borst ter enjoo misselijk zijn
a barriga buik o dentista tandarts
os membros ledematen o tratamento behandeling
os braços armen a febre (alta) (hoge) koorts
as mãos handen a constipação verkoudheid
os dedos da mão vingers prisão de ventro obstipatie
os cotovelos ellebogen é urgente is het dringend?
os ombros schouders tem urgência? is het dringend?
a coluna (vertebral) ruggengraat marcar uma consulta een afspraak maken
as pernas benen a Doutora Canelas dokter Canelas
os pés voeten o Doutor Silva dokter Silva
os joelhos knieën o paciente de zieke, patient
os dedos do pé tenen ela está internada zij is opgenomen
a bexiga blaas uma operação operatie
o coração hart sentir-se bem zich goed voelen
os pulmões longen sentir-se mal zich beroerd voelen
o estômago maag os comprimidos pillen
os rins nieren os medicamentos medicijnen
o intestino darm a farmácia de apotheek
o fígado lever estar de cama bedlegerig zijn
tens (um) bom aspeto! je ziet er goed uit!
mais vale prevenir que remediar beter voorkomen dan genezen
mais vale a saúde que o dinheiro gezondheid is de grootste schat
só se sabe o que é a saúde quando se está doente je weet pas wat gezondheid betekent wanneer je ziek bent



oefening 12.1 bij de begintekst
een puzzel


Kijk ook eens hier
je vindt er een leuke oefening om vertrouwd te raken met de Portugese namen van de lichaamsdelen.



Voorzetsels



Een voorzetsel is een woord dat het ene stukje zin verbindt met het andere.
we gaan naar de stad, de vader van Piet is jarig.
Je zult zien dat het Portugees en het Nederlands niet altijd op dezelfde manier hun voorzetsels gebruiken.
Hier volgen de belangrijkste.

overzicht 12.1 voorzetsels
a aan, naar eles vão a Lisboa
até tot (aan) trabalhamos até o Inverno
com met, bij falo com a minha mãe
contra tegen sou contra fazer ginástica
de van, uit cinco litros de azeite
desde sinds moram cá desde o início
durante tijdens estou em Portugal durante o Verão
em in encontramos em Faro
entre tussen isto fica entre nós
menos behalve todos vão, menos eu
para* voor, naar queres ir para Holanda?
    esta carta é para ti
por door, via, per posso pagar por mês?
    é mais curto por Portimão
sem zonder estou sem dinheiro
sobre over (omtrent) falam sobre ti
* para in de betekenis van naar wordt gebruikt als het over langere tijd gaat.
vou para Lisboa betekent dat ik er langere tijd blijf.
vou a Lisboa betekent dat ik er voor korte tijd heen ga.




Samentrekkingen


We geven er meteen enkele samentrekkingen bij.

overzicht 12.2 samentrekkingen van a en por met een lidwoord
a + o wordt ao vou ao mercado ik ga naar de markt
a + a wordt à vais à cidade? ga je naar de stad?
a + os aos aos correios naar het postkantoor
a + as às vamos às compras we gaan boodschappen doen
 
por + o wordt pelo o barco vai pelo rio de boot vaart door de rivier
por + a wordt pela pela primeira vez voor de eerste keer
por + os pelos feito pelos amigos gedaan door de vrienden
por + as pelas dito pelas amigas gezegd door de vriendinnen
 
* com + mim comigo fala comigo praat met mij
com + ti contigo não vou contigo ik ga niet met jou
com + si consigo met u
com + nos connosco met ons
com + os senhores convosco met u (mv)
com + as senhoras convosco met u (mv)


* eigenlijk is het wat vroeg om de samentrekkingen van com + enkele persoonlijke voornaamwoorden al te laten zien. We hebben de vormen van het persoonlijk voornaamwoord ná een voorzetsel immers nog niet behandeld. Dit is dan ook een voorproefje op de vervolgcursus 'a Letra'. Maak je er dus nog maar niet al te druk om. :-)


en nu dus oefenen...
oefening 12.2 vul het juiste voorzetsel in, gebruik ze alle 26!
En kun je alles vertalen?
1 passa ... aqui à 14 ele está ... dinheiro convosco
2 hoje vou ... ela de 15 estou cá ... ver o João contra
3 vamos ... correios pelos 16 a Primavera começa ... março por
4 Portugal joga ... Espanha sobre 17 a senhora mora ... o seu tio e mim aos
5 gosto de ir ... centro da cidade em 18 todos vão almoçar ... eu ao
6 o senhor mora três anos ... Portugal durante 19 levo um quilo de tomates ... ti de
7 gostamos de falar ... sem 20 recebes notícias ... a família? ao
8 ele vai ... caminho mais curto entre 21 quanto custa um táxi ... a cidade? para
9 ela vai ... banco para 22 quero uma porta ... vidro pelo
10 vamos ... igreja comigo 23 amanhã vais ... férias em
11 vais ... escola? menos 24 fico cá ... o Inverno à
12 vamos ... Lagos, é mais curto! por 25 ficas ... ? para
13 é trazido ... amigos com 26 fico ... os meus amigos sem
klik hier voor de antwoorden


weet je nog, die andere samentrekkingen? op herhaling...
oefening 12.3 zet op de juiste plaats
1 ele é colega ...Paulo nos
2 nós estamos ... escola dos, connosco
3 ela gosta .. café sem leite na
4 nós estamos ... Holanda no
5 eu estou ... casa na
6 ele janta ... restaurante das
7 o rapaz está ... garagem da
8 a Paula trabalha ... Estados Unidos da América na
9 eles vão ... França ... férias do, em
10 ela está ... carro em
11 o Pedro tem uma casa ... praia no
12 o livro está ... armário em
13 as canetas são ... colegas, que trabalham ... na
14 os livros estão ... pastas do
15 os lápis são ... alunas no
16 ele está sempre ... Coimbra no
17 eles são ... Porto e moram ... Lisboa para, de
18 ... Inverno chove muito na
19 a televisão está ... sala nas
20 o caderno é ... rapariga do
klik hier voor de antwoorden



Kun je por en para uit elkaar houden? Probeer eens...

oefening 12.4 herenig de zinsdelen
1 venho cá por ti
2 esta prenda é por volta das nove horas
3 isto é feito para amanhã
4 este autocarro passa para te ver
5 gostamos de o convidar para ti
6 ele chega pelas bibliotecas
7 trazemos uma prenda para ti
8 o tio vem para a minha festa de anos
9 os livros vão ser divididos pelo centro da cidade
10 isto é previsto por Lisboa
klik hier voor de antwoorden



O presente van querer en poder



overzicht 12.3 tegenwoordige tijd van
querer poder
eu quero eu posso
tu queres tu podes
ele quer ele pode
nós queremos nós podemos
vocês querem vocês podem
eles querem eles podem

opmerking: wil je het zout aangeven wordt vertaald met podes dar-me o sal


oefening 12.5 vervoeg het werkwoord
1 e tu? (querer) ir?
2 a senhora (poder) dizer-me porquê?
3 eles não (querer) e não (poder)
4 a Ana não (querer) me ajudar
5 (nós) (poder) acreditar que sim!
6 o pai (poder) me dizer o número de telefone?
7 nós (querer) comer cedo
8 (tu) (poder) falar mais alto?
9 o Cees (querer) jantar comigo?
10 (eu) não (poder), me desculpa
klik hier voor de antwoorden
klik hier voor de vertaling



Uitspraak van a



De a klinkt als
  • a van vader in
    - een beklemtoonde lettergreep
    - voor een -l of -r
    - met acento agudo of grave


  • in alle andere gevallen klinkt hij als u van put, zonder daarbij de lippen te tuiten. Probeer eens?
Herken je hieronder bovenstaande categorieën?


Oefenen maar!


 manter em boa forma 
 uma vida saudável 
 fazer ginástica 
 estás pálido 
 fazer análises 
 a garganta 
 o nariz 
 a barriga 
 os lábios 
 um tratamento 
 marcar uma consulta 
 palavras portuguesas 
 estou cansado 
 alguma coisa 


Huiswerkopdracht
luister naar de tekst onder het speakertje en beantwoord onderstaande vragen in correct Portugees
ben je na herhaalde pogingen er niet zeker van dat je alles goed verstaat? spiek dan hier

1 O que é que o João tem?
2a Achas que a mãe do João está preocupada com o filho?
2b Explica a tua resposta
3a Quantos anos tem o João mais ou menos?
3b Porque é que tu pensas isso?

stuur je bevindingen naar de docent

einde van les 12